ರಾಕೇಶ್ ಸಿನ್ಹಾ ಎರಡು ಕಡೆ ಮತದಾನ ಮಾಡಿದ ಆರೋಪ — ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ “ಮತದಾನ ನೀತಿ” ಚರ್ಚೆಗೆ ವೇದಿಕೆ

ರಾಕೇಶ್ ಸಿನ್ಹಾ ಎರಡು ಕಡೆ ಮತದಾನ ಮಾಡಿದ ಆರೋಪ — ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ “ಮತದಾನ ನೀತಿ” ಚರ್ಚೆಗೆ ವೇದಿಕೆ

✍️ ವರದಿ: ಡಿಪಿ ಅರವಿಂದ್ | F7 ನ್ಯೂಸ್

ಪರಿಚಯ

ಬಿಜೆಪಿಯ ಮಾಜಿ ರಾಜ್ಯಸಭಾ ಸದಸ್ಯ ಹಾಗೂ ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್‌ ಚಿಂತಕ ಡಾ. ರಾಕೇಶ್ ಸಿನ್ಹಾ ಎರಡು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮತದಾನ ಮಾಡಿದರೆಂಬ ಆರೋಪದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಚರ್ಚೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ. ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಇದನ್ನು “ಮತದಾನದ ಕಳ್ಳತನ” ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಚುನಾವಣೆ ಆಯೋಗವು ಈ ವಿಷಯದ ಕುರಿತು ತನಿಖೆ ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂಬ ಬೇಡಿಕೆಯೂ ಕೇಳಿ ಬರುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ, ಸಿನ್ಹಾ ಅವರು ಈ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸುಳ್ಳು ಎಂದು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದ್ದು, “ನಾನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಡೆಲ್ಹಿಯ ಮತದಾರ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಬಿಹಾರದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಮತದಾನ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ” ಎಂಬ ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಆರೋಪದ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಈ ವಿವಾದವು 2025ರ ಬಿಹಾರ್ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. Aam Aadmi Party (AAP) ಮತ್ತು Indian National Congress ನಾಯಕರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳ ಮೂಲಕ ರಾಕೇಶ್ ಸಿನ್ಹಾ ಡೆಲ್ಹಿ ಮತ್ತು ಬಿಹಾರ ಎರಡೂ ಕಡೆ ಮತದಾನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದರು. ಆಪಾದನೆಯ ಪ್ರಕಾರ  ಸಿನ್ಹಾ ಅವರು ಡೆಲ್ಹಿಯ Karol Bagh ವಿಭಾಗದ ಮತಗಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವರ್ಷದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮತದಾನ ಮಾಡಿದ್ದರು.ನಂತರ, ಬಿಹಾರದ ಬೆಘುಸಾರಾಯ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಂಸೇರ್‌ಪುರ ಗ್ರಾಮದ ಮತಗಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮತ ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ. ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳು ಇದನ್ನು “ವೋಟ್ ಚೋರಿ (vote chori)” ಎಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತ, ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗದಿಂದ ತಕ್ಷಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದವು.

ರಾಕೇಶ್ ಸಿನ್ಹಾ ಅವರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ

ರಾಕೇಶ್ ಸಿನ್ಹಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ವಿರುದ್ಧ ಬಂದ ಆರೋಪಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ ಪ್ರಕಾರ: “ನಾನು ಈಗ ಡೆಲ್ಹಿಯ ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ. ನನ್ನ ಹೆಸರು ಕಾನೂನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಅಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ನನ್ನ ಮೂಲ ಊರಿನಾದ ಬೆಘುಸಾರಾಯ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮತದಾರ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ. ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ‘ಎರಡು ಕಡೆ ಮತದಾನ’ ನಡೆದಿಲ್ಲ.”ಸಿನ್ಹಾ ಅವರು ಆರೋಪಗಳನ್ನು “ರಾಜಕೀಯ ಕಪಟದ ಪ್ರಯತ್ನ” ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಮಾನಹಾನಿ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಕಾನೂನಾತ್ಮಕ ಆಯಾಮ

ಭಾರತದ Representation of the People Act, 1951 ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ, ಒಬ್ಬ ನಾಗರಿಕರು ಒಂದು ವೇಳೆ ಒಂದೇ ಸ್ಥಳದ ಮತದಾರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಹೆಸರು ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಒಂದು ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಮತದಾರ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿದೆ:ಹಳೆಯ ಸ್ಥಳದ ಮತದಾರ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಹೆಸರು ಅಳಿಸುವುದು,ಹೊಸ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ “Form 6” ಮೂಲಕ ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿಸುವುದು.ರಾಕೇಶ್ ಸಿನ್ಹಾ ಅವರು ಈ ಕ್ರಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರೆ, ಕಾನೂನಾತ್ಮಕ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯೇ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ಆರೋಪ ಆಯೋಗವು ಆ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು. ಸಿನ್ಹಾ ವಾದವಾಗಿದೆ.

ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರತಿಫಲ

ಈ ಘಟನೆ ಬಿಹಾರದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದಲ್ಲಿಯೂ ರಾಜಕೀಯ ಕದನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. AAP ನಾಯಕರು “ಮತದಾನ ಪವಿತ್ರ ಹಕ್ಕು; ಆದರೆ ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕರಿಂದಲೇ ಅದರ ಅವಮಾನ” ಎಂದು ಕಟು ಟೀಕೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕರಾದ ಜೈರಾಮ್ ರಮೇಶ್ ಅವರು ಟ್ವೀಟ್ ಮಾಡಿದ್ದು: “ಮತದಾನ ಕಳ್ಳತನದ ಸಾಕ್ಷಿ ಸಿಕ್ಕರೂ ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕರಲ್ಲಿ ನೈತಿಕತೆಯ ಹಚ್ಚುಮಚ್ಚಿಲ್ಲ.”

ಬಿಜೆಪಿ ತರಫು ತಿರುಗೇಟಾಗಿ ಹೇಳಿದೆ:

“ಇದು AAP–ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಮನಗಟ್ಟಿದ ನಾಟಕ. ರಾಕೇಶ್ ಸಿನ್ಹಾ ಅವರು ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ನಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.” ಎಂಬುದು ಬಿ.ಜೆ.ಪಿ ಪಕ್ಷದ ವಾದವಗಿದೆ.

ಚುನಾವಣೆ ಆಯೋಗದ ನಿಲುವು

Election Commission of India (ECI) ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಯಾವುದೇ ಅಧಿಕೃತ ಲಿಖಿತ ದೂರು ಇನ್ನೂ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಮತದಾರರ ಪಟ್ಟಿಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಾದ “Special Intensive Revision (SIR)” ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆಯೋಗವು ವಿಷಯವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಿದೆ ಎಂಬ ಸೂಚನೆ ದೊರೆತಿದೆ.

ಮಾಧ್ಯಮ ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ

ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯವು ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಕೆಲವರು “ಇದು ಮತದಾರ ಪಟ್ಟಿಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ದೌರ್ಬಲ್ಯವನ್ನು ಬಯಲಿಗೆಳೆಯುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಬ್ಬರು “ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಸ್ಟಂಟ್” ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.

ಆಳವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ

ಈ ಪ್ರಕರಣದ ನಿಜಾಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ತನಿಖೆಯ ಫಲಿತಾಂಶ ಮಾತ್ರ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ, ಇದು ಮತದಾರರ ಗುರುತು ಮತ್ತು ಮತದಾನ ಹಕ್ಕಿನ ನೈತಿಕತೆ ಕುರಿತ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಚಿಂತನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಆರೋಪ–ಪ್ರತ್ಯಾರೋಪಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದಾಗ, ಮತದಾನದ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಉಪಸಂಹಾರ

ರಾಕೇಶ್ ಸಿನ್ಹಾ ಪ್ರಕರಣವು ಕೇವಲ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ವಿರುದ್ಧದ ಆರೋಪವಲ್ಲ  ಅದು ಭಾರತದ ಮತದಾರ ಪಟ್ಟಿಗಳ ನಿಖರತೆ ಮತ್ತು ಚುನಾವಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಶುದ್ಧತೆಗೆ ಸವಾಲು ಹಾಕುವ ಘಟನೆಯಾಗಿದೆ. ತನಿಖೆ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ನಂತರ ಮಾತ್ರ ಸತ್ಯ ಹೊರಬರಬಹುದು. ಆದರೆ ಈಗಾಗಲೇ ಈ ವಿಷಯವು ರಾಜಕೀಯ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ, “ಮತದಾನ ನೀತಿ” ಕುರಿತ ನೈತಿಕ ಚರ್ಚೆಗೆ ಹೊಸ ವೇದಿಕೆ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ.

ವರದಿ: ಡಿ.ಪಿ ಅರವಿಂದ್‌